Basiskennis aandelen - Wat is een aandeel?
Beleggen in aandelen is een erkende manier om vermogen op te bouwen en financiële doelen te bereiken. Voor beginners kan de aandelenmarkt echter overweldigend lijken. Dit artikel is het eerste in een reeks die een stapsgewijze handleiding biedt over hoe beleggen in aandelen werkt, met basiskennis, strategieën en tips om u op weg te helpen.
Inzicht in aandelen
Een aandeel vertegenwoordigt een deel van het eigendom van een bedrijf. Bedrijven verkopen aandelen om kapitaal op te halen waarmee ze kunnen groeien. In wezen zijn aandelen een manier voor particulieren en instellingen om te investeren in bedrijven en voor bedrijven om kapitaal aan te trekken.
Wanneer u aandelen van een bedrijf koopt, koopt u een stukje van dat bedrijf. Dit eigendom geeft u recht op een deel van de winst die het bedrijf genereert, die kan worden uitgekeerd als dividend of opnieuw in het bedrijf kan worden geïnvesteerd.
U kunt uw aandeel in het bedrijf ook verhandelen met iedereen die het wil kopen.
De waarde van een aandeel wordt beïnvloed door de prestaties van het bedrijf en de verwachtingen over het toekomstige potentieel.
Soorten aandelen
Aandelen kunnen worden onderverdeeld in verschillende types, elk met eigen kenmerken en voordelen:
Gewone aandelen
- Gewone aandelen vormen het grootste deel van de uitgegeven aandelen door bedrijven.
- Houders van gewone aandelen hebben stemrecht, meestal één stem per aandeel, waarmee zij invloed kunnen uitoefenen op bedrijfsbeslissingen tijdens de jaarlijkse algemene vergadering.
- Gewone aandeelhouders ontvangen dividend, maar deze uitkeringen zijn niet gegarandeerd en kunnen variëren afhankelijk van de winstgevendheid van het bedrijf.
Preferente aandelen
- Preferente aandelen geven geen stemrecht, maar hebben een hogere aanspraak op activa en winst dan gewone aandelen.
- Houders van preferente aandelen ontvangen dividend vóór gewone aandeelhouders en deze dividenden zijn meestal vast.
- In het geval van liquidatie van een bedrijf worden preferente aandeelhouders uitbetaald vóór gewone aandeelhouders, maar na schuldeisers.
Hoe aandelen worden verhandeld
Aandelen worden gekocht en verkocht op effectenbeurzen, platforms die de handel in effecten faciliteren. Deze beurzen bieden een transparante en gereguleerde omgeving voor het kopen en verkopen van aandelen.
De bekendste beurzen zijn de New York Stock Exchange (NYSE) en in Europa Euronext. Euronext omvat de beurzen van België, Frankrijk, Griekenland, Ierland, Italië, Noorwegen, Portugal en Nederland.
Er zijn twee manieren waarop aandelen kunnen worden gekocht en verkocht:
- Primaire markt
Wanneer een bedrijf voor het eerst aandelen uitgeeft aan het publiek, gebeurt dit via de primaire markt door middel van een beursintroductie (Initial Public Offering, IPO). Dit proces stelt het bedrijf in staat kapitaal op te halen bij beleggers. - Secundaire markt
Na de IPO kunnen aandelen tussen beleggers onderling worden verhandeld op de secundaire markt. Hier wordt de prijs van het aandeel bepaald door vraag en aanbod. Handel op de secundaire markt vindt doorgaans plaats op een effectenbeurs. Het is ook mogelijk om te handelen op een multilaterale handelsfaciliteit (MTF) of op de over-the-counter (OTC) markt, waar deelnemers rechtstreeks met elkaar handelen zonder tussenkomst van een derde partij.
Beleggers kunnen hun orders om aandelen te kopen of verkopen uitvoeren via een effectenmakelaar of online brokerdiensten.
Effectenmakelaars
Beleggers kopen en verkopen doorgaans aandelen via effectenmakelaars. Deze partijen treden op als tussenpersoon tussen kopers en verkopers en faciliteren transacties tegen een vergoeding of commissie. Effectenmakelaars bieden vaak analyses, informatie en advies aan hun cliënten.
Online handelsplatforms
Met de opkomst van technologie zijn online handelsplatforms populair geworden, waarmee particulieren eenvoudig aandelen kunnen verhandelen vanaf hun computer of smartphone.
Beleggingsinstellingen
Beleggers kunnen er ook voor kiezen om het beheer van hun beleggingen en transacties over te laten aan een beleggingsinstelling. Deze instellingen beleggen het beschikbare vermogen namens de belegger.
Mogelijke opbrengsten uit aandelenhandel
Dividend
Dividend is een uitkering van een bedrijf aan zijn aandeelhouders, meestal afkomstig uit de winst. Niet alle bedrijven keren dividend uit; sommige kiezen ervoor de winst te herinvesteren in het bedrijf. Dividend biedt beleggers een regelmatige inkomstenstroom en kan worden uitgekeerd in geld of in extra aandelen.
Koerswinst
Koerswinst ontstaat wanneer een belegger een aandeel verkoopt voor meer dan de aankoopprijs. Als de aandelenkoers stijgt ten opzichte van de aankoopprijs, realiseert de belegger een koerswinst bij verkoop. Daalt de koers onder de aankoopprijs, dan lijdt de belegger een koersverlies.
Mogelijke verliezen bij aandelenhandel
Koersdaling
Aandelenkoersen kunnen dalen. Een daling van de aandelenkoers kan vooral op korte termijn tot aanzienlijke verliezen leiden. Zulke verliezen ontstaan wanneer het aandeel wordt verkocht tegen een lagere prijs dan waarvoor het is gekocht. De eigenaar kan er ook voor kiezen het aandeel aan te houden in de hoop dat de markt herstelt en de koers weer stijgt.
Hoewel het zelden voorkomt, kan een beursgenoteerd bedrijf failliet gaan. Beleggers moeten hun aandelen dan met verlies verkopen in een dalende markt of blijven uiteindelijk achter met waardeloze aandelen zodra het faillissement is uitgesproken.
Het risico op verlies neemt toe als de belegger tijdsgevoelige financiële middelen gebruikt om te beleggen. Tijdelijke markttrends kunnen tot verliezen leiden als een belegger zijn investering moet verkopen tijdens een ‘bear’ markt (een dalende markt).
Aandelen vormen een fundamenteel onderdeel van het financiële systeem. Ze bieden bedrijven een mogelijkheid om kapitaal aan te trekken en beleggers een manier om vermogen op te bouwen. Inzicht in de verschillende soorten aandelen, hoe ze worden verhandeld en de factoren die hun prijs beïnvloeden, is essentieel voor iedereen die wil beleggen op de aandelenmarkt. Hoewel aandelen aanzienlijke rendementen kunnen opleveren, brengen ze ook risico’s met zich mee die zorgvuldig moeten worden beheerd, bijvoorbeeld door spreiding. Door al deze factoren goed te begrijpen, kunnen beleggers weloverwogen beslissingen nemen en effectief deelnemen aan de aandelenmarkt.